Γενωμική ανάλυση για αμφιβληστροϊδιοπάθειες κι άλλα ομφαλμογενετικά νοσήματα - 293 γονίδια NGS panel

Γενετικές ασθένειες του οφθαλμού (ή/και με τη συμμετοχή του οφθαλμού) είναι σχετικά κοινές, αποτελώντας την κύρια αιτία τύφλωσης σε παιδιά και ενήλικες, κι εμφανίζουν μεγάλη κλινική και γενετική ετερογένεια. Ένας αριθμός από ασθένειες του αμφιβληστροειδούς, όπως η μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια, η κωνίων-ραβδίων, η αχρωματοψία, κ.α. προκαλούν εκφυλισμό του φωτοϋποδοχέα και συχνά είναι δύσκολο να διακριθεί ο συγκεκριμένος τύπος.

Έχουν περιγραφεί >90 μορφές μελαγχρωστικής αμφιβληστροειδοπάθειας κι έχουν εντοπισθεί >60 υπεύθυνα γονίδια. Αντίστοιχα, η συγγενής αμαύρωση Leber (LCA) οφείλεται σε περίπου 12-15 γονίδια, χαρακτηρίζεται από απώλεια όρασης από τη γέννηση και με την πάροδο του χρόνου μπορεί να εκδηλωθεί κολόβωμα της ωχράς κηλίδας και αμφιβληστροειδοπάθεια.

Οι περισσότερες οφθαλμικές γενετικές διαταραχές δεν είναι ακόμη αντιμετωπίσιμες ή/και δεν έχουν θεραπευτικές προσεγγίσεις, κύρια λόγω της περιορισμένης κατανόησης της παθογένεσης.

Οι οφθαλμίατροι, και ιδίως οι παιδο- οφθαλμίατροι, είναι συχνά αυτοί που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή για την αξιολόγηση των ασθενών και των οικογενειών με τέτοιου τύπου διαταραχές.

Σήμερα έχουν εντοπιστεί πάρα πολλά γονίδια, στα οποία μεταλλάξεις σχετίζονται με ένα ή περισσότερα οφθαλμογενετκά νοσήματα. Οι ευρύτερες κατηγορίες των οφθαλμογενετικών νοσημάτων που ελέγχονται περιλαμβάνουν:

  1. όλες τις ποικίλλες μελαγχρωστικές αμφιβληστροειδοπάθειες,
  2. όλες τις διαφορετικού τύπου δυστροφίες κωνίων ή κωνίων-ραβδίων,
  3. τις συγγενείς αμαυρώσεις Leber,
  4. τις παθήσεις ωχράς κηλίδας,
  5. ρετινοβλάστομα, και γενικά όλες τις παθήσεις του οφθαλμού που έχουν γενετική βάση

Ο τρόπος κληρονομικότητας των οφθαλμογενετικών νοσημάτων ποικίλλει, και περιλαμβάνει όλους τους πιθανούς τύπους: αυτοσωματικός υπολειπόμενος, επικρατής και φυλοσύνδετος.

Τα οφθαλμογενετικά νοσήματα εμφανίζουν μια ιδιαίτερη πολυπλοκότητα ως προς τη γενετική αιτιολογία, αφού μεταλλάξεις σε διαφορετικά γονίδια οδηγούν σε παραπλήσια κλινικά συμπτώματα, ενώ διαφορετικές μεταλλάξεις σε ένα γονίδιο οδηγούν σε διαφορετικές κλινικές εκδηλώσεις. Επίσης, η βαρύτητα της νόσου μπορεί να διαφέρει μεταξύ πασχόντων με την ίδια μετάλλαξη, λόγω άλλων τροποποιητικών γενετικών ή μη παραγόντων.

Τέλος, έχουν αναφερθεί περιστατικά με δι-γονιδιακή κληρονομικότητα (digenic inheritance), όπου απαιτούνται μεταλλάξεις σε δυο διαφορετικά γονίδια για την εκδήλωση της νόσου.

Με δεδομένη τη φύση, τη σοβαρότητα αλλά και την πολυπλοκότητά τους, ο γενωμικός έλεγχος για τα οφθαλμογενετικά νοσήματα είναι ιδιαίτερα πολύτιμος, αν όχι απαραίτητος, κι έχει ως στόχο την ακριβή και αποτελεσματική ταυτοποίηση των γενετικών αιτίων:

  • για τη διάγνωση του συγκεκριμένου τύπου της νόσου
  • για την πρόβλεψη της εξέλιξης της νόσου
  • για την πρόληψη της νόσου στην ευρύτερη οικογένεια και την πιθανότητα κληρονομικής μετάδοσης
  • για τις προσαρμοσμένες επιλογές αγωγής ή πιθανής θεραπείας

Γενικά, η αναγνώριση του συγκεκριμένου οφθαλμογενετικού νοσήματος μέσω του γενετικού ελέγχου, αναμφίβολα διευκολύνει την ανάπτυξη και την εισαγωγή νέων και εξατομικευμένων θεραπειών.

Πρόσφατα, η τεχνολογία μαζικής αλληλούχισης επόμενης γενιάς (NextGenerationSequencing-NGS) έχει πλέον καταστεί μια ιδιαίτερα αποτελεσματική διαγνωστική στρατηγική, με την παράλληλη ανάλυση ενός μεγάλου αριθμού γονιδίων που εμπλέκονται στα πάσης φύσης γενετικά νοσήματα των οφθαλμών.

Ο γενωμικός έλεγχος που έχει αναπτύξει και προσφέρει η InterGenetics περιλαμβάνειτο μαζικό γενωμικό έλεγχο 293 γονιδίων (βλέπε παρακάτω λίστα γονιδίων), που συνδέονται με ένα ευρύ φάσμα κλινικών συμπτωμάτων και περιλαμβάνουν των οφθαλμών, (π.χ. αμφιβληστροειδοπάθειες, διαφορετικού τύπου δυστροφίες κωνίων ή κωνίων-ραβδίων, συγγενείς αμαυρώσεις Leber, παθήσεις ωχράς κηλίδας,, κ.α., ανεξάρτητα από τον τρόπο κληρονομικότητας.

Εκτελούμε ανάλυση της αλληλουχίας του DNA, με τη τεχνική Next Generation Sequencing (NGS) ) σε ειδικό αναλυτή Genome Analyzer - Ion Proton, όλων των εξονίων και των περιοχών συρραφής ιντρονίων-εξονίων (splice sites) των 293 γονιδίων, που μας επιτρέπει με τη βοήθεια σύνθετων και εξειδικευμένων εργαλείων πληροφορικής την ανίχνευση >98% των παθολογικών μεταλλάξεων των γονιδίων.

Όπου αυτό είναι εφικτό ή/και αναγκαίο, εκτελείται και επιπλέον ανάλυση MLPA για την ανίχνευση ελλείψεων/διπλασιασμών του γονιδίου (βλέπε την τελική αντίστοιχη έκθεση αποτελεσμάτων).

Η εξέταση είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη και σύνθετη, επομένως είναι απαραίτητο τα αποτελέσματα να εκτιμηθούν από εξειδικευμένη ομάδα κλινικών και μοριακών γενετιστών, που εγγυάται τη μέγιστη δυνατή ασφάλειά σας.

Η σωστή κλινική γενετική εκτίμηση του περιστατικού και η γενετική συμβουλή, τόσο πριν όσο και μετά την εξέταση, είναι απαραίτητη προϋπόθεση, ώστε να καθορισθεί η σωστή στρατηγική του εργαστηριακού ελέγχου και να μπορέσουν να αποδοθούν σωστά οι έννοιες του πάσχοντος και του φυσιολογικού.


Η InterGenetics έχει πιστοποιηθεί ως Ion Torrent™ Certified Service Provider for Ion AmpliSeq sequencing στην πλατφόρμα Ion Proton.